kuantum üstünlük

Geleceğin Anahtarı: Kuantum Üstünlük

Kuantum bilgisayarlar, teknolojide devrim yaratacağından neredeyse herkesin emin olduğu bir teknoloji. Pek çok özel şirket ve devlette bu teknolojiyi geliştirmek için birbirleriyle yarış halinde. Geliştirildiğinde internette bulunan tüm şifreleri kırabileceği iddia edilen bir teknoloji için pek çok kurum ve devletin yarış içinde olması şaşılacak bir durum değil.

Bu konudaki en büyük adımlardan biriyse geçtiğimiz Ekim ayında atıldı. Ekim ayında Nature dergisinde bir makale yayınlayan Google, kuantum üstünlüğüne ulaştığını iddia ediyor! Başta IBM olmak üzere pek çok kuruluşun görüşüyse Google’ın çarpıtma yaptığı yönünde. Peki onlarca büyük şirketi ve devletleri karşı karşıya getiren bu teknoloji neden bu kadar önemli?

Kuantum üstünlük, günümüzün teknolojisinin çok yavaş kaldığı veya hiç yapamadığı pek çok şeyi kuantum temelli teknolojilerle kısa sürede yapılabilmesine olanak sağlıyor. Bu konuda lider olan şirketler, hesaplaması yıllar alacak birçok işlemi çok daha kısa sürede yapabilir hale gelecek. Başta Google ve IBM olmak üzere pek çok şirket bu teknoloji üzerine çalışmakta.

Google, kuantum üstünlüğüne ulaştığını iddia ettiği Sycamore işlemcisinin hesaplaması 10 bin yıl sürecek bir işlemi, 200 saniye içinde çözdüğü söyleniyor. Böylesine yüksek bir işlem gücü tıptan yapay zekaya, ulaşımdan uzay keşfine kadar pek çok alanda kullanılabilir. Bu kuantum üstünlüğünün neden bu kadar önemli olduğunun kanıtı. Devletler bu alanda milyonlarca liralık yatırım yapıyor, en büyük iki rakipse ABD ve Çin. İntel’in kuantum donanım direktörü Jim Clarke, kuantum bilgisayar yarışını kendi neslinin uzay yarışına benzetiyor. IBM, Google, Intel, Microsft, Alibaba gibi devlerin yanı sıra, 119,5 milyon dolarlık yatırım olan Rigetti gibi startuplar da bu yarıştan eksik kalmıyor. Hatta Rigetti 128 kübitlik bir sistem üzerinde çalıştığını söylüyor. Çin, kuantum bilişimi için 10 milyar dolarlık bir laboratuvar kurarken, ABD kuantum araştırmalarına 1 milyar dolardan fazla kaynak ayırdı.

İlaç yapımı, iklim değişikliğiyle mücadele, yapay zeka, siber güvenlik, uzay keşifleri gibi pek çok alanda kullanılacak olan bu teknolojinin, bilim adamlarına göre somut hale gelmesine daha en az 10 yıl var, küçülüp evlere girmesine ise daha daha fazla. Her ne olursa olsun, kuantum yarışı başladı ve gelecek bu teknolojiyi elinde bulunduranlara ait olacak. Bu teknolojiyi ilk olarak bir devletin mi yoksa özel bir şirketin mi keşfedeceğini zaman gösterecek.

Doğukan Çolak

Tags: No tags

Yorum Ekle

Your email address will not be published. Required fields are marked *